Kozaki są nader popularnym i przede wszystkim użytkowym krojem butów. Wszelaka pani niezależnie od wieku korzysta z nich od jesieni do wczesnej wiosny. Kozaki są tak rozliczne, mają tyle form, iż na pewno każda klientka nawet najwybitniej oporna wynajdzie coś dla siebie.
Istnieje bardzo dużo kryteriów podziału kozaków, najważniejsze zostały już wymienione, należy również nadmienić o trybie zapinania (czyli guziki, rzepy lub zamek) , tworzywie z których kozaki są zrealizowane (skóra naturalna, skóra ekologiczna, tworzywo sztuczne, sztruks, naturalne wełny), obcasie (ciekawostka : największy obcas w kozakach był wysoki na 13 cm, takie buty były w ofercie jednego z nowojorskich domów mody) i materiale wewnętrznym (najnagminniej spotykanym materiałem wyściełającym kozaki jest skóra naturalna lub wełna naturalna, ale spotyka się tutaj też inne materiały, takie jak wielorakiego typu syntetyki chroniące przez przemoknięciem i wyroby skóro podobne).
Kilkanaście lat temu mnogość kozaków wyglądała identycznie typowe proste, bez dekoracji i zbędnych aplikacji, buty miały być użyteczne, nie musiały być piękne. Okres ten już na szczęście ustał . W istniejących czasach starczy odwiedzić dwa, trzy sklepy z butami w czasie jesienno zimowym żeby zaznajomić się z propozycją kilkunastu różnorodnych modeli.
Pierwszym kryterium podziału kozaków może być długość cholewki: wyróżniamy między innymi kozaki botki innymi słowy kozaczki kończące się przy kostce, kozaki oficerki, przedstawiają one typowo zwykły wojskowy trend , kozaki muszkieterki, czyli kozaki sięgające pod samo kolona lub nawet za kolano. Jako dodatkowe kryterium podziału kozaków możemy obrać ich kształt, wyróżnić tu wolno kozaki z krągłym przodem, ze szpicem (często używa się również określenie|nazwe do szpica), z zakasanym frontem tzw. podniesione noski.